Aster *, aster, zulte

fam. Asteraceae

1a vouwmijn: Aristaea pavoniella

1b gang- of blaasmijn => 2

1c vlekmijn => 24

1d gallen etc => 100

2a larve met gechitiniseerde kop => 3

2b larve een made => 10

3a larve met buikpoten => 4

3b geen buikpoten aanwezig => 9

4a mijn klein, zeer onregelmatig van vorm; oudere larven leven vrij tussen samnegesponnen bladeren => 5

4b mijn niet opvallend klein noch zo onregelmatig; larven mineren levenslang, maken althans geen spinselnesten => 7

5a larve: pinacula kleurloos (wel is de basis van de borstels zelf zwart): Cnephasia incertana

5b pinacula zwart => 6

6a larve: achter/onder de anus een zwarte chiniteuze kam: Cnephasia asseclana

6b geen anale kam aanwezig: Cnephasia stephensiana

7a de larve mineert vanuit een spinselbuis onder het blad: Scrobipalpula psilella

7b de larve mineert van binnen uit => 8

8a op Aster tripolium: Bucculatrix maritima

8b op andere Aster-soorten: Thiodia torridana

9a larve pootloos; gang begint in bladvoet of hoofdnerf, maar is later blazig; frass verspreid: Orthochaetes insignis

9b larve met borstpoten; gang vrij in het blad; frass, indien aanwezig, in centrale lijn: Apteropeda orbiculata

10a mijn, tenminste in het begin, een zeer smalle, vaak ook zeer lange gang => 11

10b gang niet zo draaddun => 12

11a mijn eindigt op de hoofdnerf, gaat verder als schorsmijn naar beneden; puparium in de mijn, niet ver van de wortelhals: Ophiomyia curvipalpis

11b mijn eindigt in de bladschijf; daar het puparium in de mijn zichtbaar: Ophiomyia maura

12a gangmijn met een hoofdtak bovenop de hoofdnerf, en zijlobben die de zijnerven volgen => 13

12b mijn niet de nerven volgend => 14

13a mijn breed, zijtakken lobbig; primaire en secundaire vraatlijnen opvallend: Cornutrypeta spinifrons & Trypeta zoe

13b mijn smaller, zijtakken gangachtig; vraatlijnen afwezig: Liriomyza strigata

14a brede primaire blaasmijn, zonder begingang => 15

14b gangmijn, eventueel een secundaire blaas vormend => 17

15a primaire en secundaire vraatlijnen opvallend: Nemorimyza posticata

15b vraatlijnen ontbreken => 16

16a mijn vuilgroen; bij begin van de mijn een elliptisch eischaaltje; centrum van de mijn met een zwarte frass-massa: Pegomya nigrisquama

16b mijn wittig; geen eischaaltje zichtbaar; geen centrale frass-ophoping: Calycomyza humeralis

17a puparium in de mijn => 18

17b verpopping buiten de mijn => 20

18a primaire vraatlijnen duidelijk; alleen Aster tripolium: Chromatomyia asteris

18b geen vraatlijnen te zien, op andere Aster-soorten => 19

19a gang vormt een secundaire blaas; gebergtessoort: Phytomyza pieninica

19b geen secundaire blaas; cultuurvolger, vooral op tuin-asters: Chromatomyia cf. syngenesiae

20a gang begint met een dichte spiraal, die snel bruin verkleurt: Liriomyza eupatorii

20b geen beginspiraal => 21

21a deel van de gang vormt een secundaire blaas; gebergtesoort: Phytomyza hoppi

21b gewoonlijk wordt geen secundaire blaas gevormd; laaglandsoorten => 22

22a gang begint gewoonlijk bovenzijdig en wordt dan later onderzijdig; meestal in kassen: Liriomyza huidobrensis

22b gang begint gewoonlijk onderzijdig en wordt dan later bovenzijdig: Liriomyza asteris

22c gang bewoonlijk van begin tot eind bovenzijdig => 23

23a vraatlijnen duidelijk; larve: achterspiraculum met 3 papillen: Liriomyza pusilla

23b vraatlijnen ontbreken; achterspiraculum met 8-11 papillen: Phytomyza erigerophila

24a de larve leeft tot kort voor de verpopping als mineerder; vormt pas dan buisvormige zijden zak; alleen op Aster tripolium: Coleophora longicornella

24b larve brengt bijna zijn hele leven door in een zak => 25

25a schedezak => 26

25b buisvormige zijden zak => 28

26a zak ≥ 12 mm, gebogen: Coleophora conspicuella

26b zak ≤ 10 mm => 27

27a mondhoek ca 20°: Coleophora ditella

27b mondhoek ca 50°: Coleophora rectilineella

28a zak bekleed met zandkorrels => 29

28b zak zonder zandkorrels => 31

29a zak van de jonge larve aan achterzijde zeer lang uitgetrokken, 12-14 mm lang; in het voorjaar wordt het achterste deel afgestoten en resteert een gedrongen worstje van 8-9 mm; Aster amellus: Coleophora autumnella

29b zak anders; Aster linosyris => 30

30a zak ≤ 5 mm: Coleophora frankii

30b zak 6-7 mm: Coleophora galatellae

31a zak met een knik achter de mond, waardoor de mondhoek 0° bedraagt en de zak dus vlak op het blad ligt: Coleophora linosyridella

31b mondhoek 20-45° => 32

32a de larve mineert, nadat hij de zak heeft vastgezet, vanuit dit punt lange gangen: Coleophora amellivora

32b de larve maakt de normale, min or meer ronde, vlekmijnen => 33

33a op Aster tripolium => 24a: Coleophora longicornella

33b op andere Aster-soorten: Coleophora ramosella

100a Nematoda => 101

100b Acari => 102

100c Coleoptera => 103

100e Diptera => 104

100f Hemiptera => 105

100d Hymenoptera => 106

100g roesten => 107

100h brandschimmels => 108

100i echte en valse meeldauwen => 109

100j andere veroorzakers => 110

101 - Nematoda

101a Anguinidae: Ditylenchus dipsaci

102 - Acari

102a Eriophyidae: Aceria linosyrina, opistholia

102b Tarsonemidae: Phytonemus pallidus

105 - Hemiptera

105a Aphididae: Pemphigus trehernei

108 - brandschimmels

108a Entylomataceae: Entyloma asteris-alpini, bellidiastri

109 - powdery and downy mildews

109a Erysiphaceae: Golovinomyces asterum var. moroczkovskii, ? cichoracearum; Leveillula picridis; Podosphaera xanthii

109b Peronosporaceae: Basidiophora simplex

110 - andere veroorzakers

110a Bacteria, Rhizobiaceae: Agrobacterium tumefaciens

110b Fungi, Synchytriaceae: Synchytrium aureum

110c Lepidoptera, Gelechiidae: Caulastrocecis furfurella, gypsella

110d Lepidoptera, Tortricidae: Eucosma aspidiscana

* Incl. Bellidiastrum, Eurybia, Galatella, Oclemena, Symphyotrichum, Tripolium.

Niet opgenomen in de tabel: Coleophora maritimarum, mogelijk geassocieerd met Aster alpinus, Coleophora pseudoditella; Gnorimoschema epithymella, Gnorimoschema steueri; Liriomyza trifolii; Orthochaetes setiger; Scrobipalpa salinella; Scrobipalpula diffluella. Zie ook de opmerking onder Coleophora odorariella.

Aster *, Sea Aster, Goldlilocks

fam. Asteraceae

1a tentiform mine: Aristaea pavoniella

1b corridor or blotch => 2

1c fleck mine => 24

1d galls, etc => 100

2a larva with distinct head => 3

2b larva a maggot => 10

3a larva with prolegs => 4

3b no prolegs present => 9

4a mine small, very irregular in shape; older larvae live free among spun leaves => 5

4b mine neither unusually small nor very irregular; most larve mine all their life, never live among spun leaves => 7

5a larva: pinacula colourless (though the base of the setae themselves is black): Cnephasia incertana

5b pinacula black => 6

6a larva: behind/below the anus a black chitinous comb: Cnephasia asseclana

6b no anal comb present: Cnephasia stephensiana

7a the larva mines from a silken tube below the leaf: Scrobipalpula psilella

7b the larve mines from the inside => 8

8a on Aster tripolium: Bucculatrix maritima

8b on other Aster species: Thiodia torridana

9a larva without feet; corridor begins in the leaf base or midrib, is blotchy later; frass dispersed: Orthochaetes insignis

9b larva with thoracic feet; corridor free in the leaf; frass, if at all present, in a central line: Apteropeda orbiculata

10a mine, at least initially, a very narrow, often also very long, corridor => 11

10b corridor not that extremely narrow => 12

11a mine ends upon the midrib, descends from there as a cortex miner along the stem; puparium in the mine, near the root collar: Ophiomyia curvipalpis

11b mine ends in the blade; there the puaprium is visible, in the mine: Ophiomyia maura

12a main branch of the mine on top of the midrib, with lateral lobes following the side veins => 13

12b corridor independent of the leaf venation => 14

13a corridor broad, side branches lobe-like; primary and secondary feeding lines conspicuous: Cornutrypeta spinifrons & Trypeta zoe

13b corridor narrow, side branches normal corridors; no feeding lines: Liriomyza strigata

14a broad primary blotch, no preceding corridor => 15

14b corridor, may form a secondary blotch => 17

15a primary and secondary feeding lines conspicuously present: Nemorimyza posticata

15b no feeding lines to be seen => 16

16a mine dirty green; at its start an elliptic egg shell; centre of the mine with a black mass of frass: Pegomya nigrisquama

16b mine whitish; no egg shell; no central accumulation of frass: Calycomyza humeralis

17a puparium in the mine => 18

17b pupation outside the mine => 20

18a primary feeding lines well visible; Aster tripolium only: Chromatomyia asteris

18b no feeding lines visible; on other Aster species => 19

19a corridor forms a secondary blotch; mountain species: Phytomyza pieninica

19b no secondary blotch is formed; synanthropic species, mainly on garden asters: Chromatomyia cf. syngenesiae

20a corridor begins with a tight spiral, that soon turns brown: Liriomyza eupatorii

20b no spiral at start of mine => 21

21a part of the corridor forms a secondary blotch; mountain species: Phytomyza hoppi

21b generally no secondary blotch is formed; lowland species => 22

22a generally the corridor starts upper-surface, later becoming lower-surface; mostly in greenhouses: Liriomyza huidobrensis

22b generally the corridor starts lower-surface, later becoming upper-surface: Liriomyza asteris

22c generally the corridor is upper-surface throughout its length => 23

23a feeding lines well visible; larva: rear spiraculum with 3 papillae: Liriomyza pusilla

23b no feeding lines; rear spiraculum with 8-11 papillae: Phytomyza erigerophila

24a the larve lives until shortly before pupation as a miner; only then a tubular silken case is made; on Aster tripolium only: Coleophora longicornella

24b larva almost all its life in a case => 25

25a sheath case => 26

25b tubular silken case => 28

26a case ≥ 12 mm, bent: Coleophora conspicuella

26b case ≤ 10 mm => 27

27a mouth angle c. 20°: Coleophora ditella

27b mouth angle c. 50°: Coleophora rectilineella

28a case covered with sand grains => 29

28b case without sand grains => 31

29a case of the younger larva strongly elongated at the rear end, 12-14 mm long; in spring this rear end is dropped; what remains then is a squat saucage of 8-9 mm; Aster amellus: Coleophora autumnella

29b case different; Aster linosyris => 30

30a case ≤ 5 mm: Coleophora frankii

30b case 6-7 mm: Coleophora galatellae

31a case sharply bent behind the mouth; as a result the mouth angle is about 0° causing the case to lie flat on the leaf: Coleophora linosyridella

31b mouth angle 20-45° => 32

32a after the larva has attached its case to the leaf, its makes long corridors from this starting point: Coleophora amellivora

32b the larva makes the normal, roundish, fleck mines => 33

33a on Aster tripolium => 24a: Coleophora longicornella

33b on other Aster species: Coleophora ramosella

100a Nematoda => 101

100b Acari => 102

100c Coleoptera => 103

100e Diptera => 104

100f Hemiptera => 105

100d Hymenoptera => 106

100g rust fungi => 107

100h smut fungi => 108

100i powdery and downy mildews => 109

100j other causers => 110

101 - Nematoda

101a Anguinidae: Ditylenchus dipsaci

102 - Acari

102a Eriophyidae: Aceria linosyrina, opistholia

102b Tarsonemidae: Phytonemus pallidus

105 - Hemiptera

105a Aphididae: Pemphigus trehernei

107 - rust fungi

107a Coleosporiaceae: Coleosporium asterum

107b Pucciniaceae: Puccinia asteris, asteris-alpini, bellidiastri, extensicola, firma, linosyridis-caricis, rodriguezii

108 - smut fungi

108a Entylomataceae: Entyloma asteris-alpini, bellidiastri

109 - powdery and downy mildews

109a Erysiphaceae: Golovinomyces asterum var. moroczkovskii, ? cichoracearum; Leveillula picridis; Podosphaera xanthii

109b Peronosporaceae: Basidiophora simplex

110 - other causers

110a Bacteria, Rhizobiaceae: Agrobacterium tumefaciens

110b Fungi, Synchytriaceae: Synchytrium aureum

110c Lepidoptera, Gelechiidae: Caulastrocecis furfurella, gypsella

110d Lepidoptera, Tortricidae: Eucosma aspidiscana

* Incl. Bellidiastrum, Eurybia, Galatella, Oclemena, Symphyotrichum, Tripolium.

Not included in the key: Coleophora maritimarum, possibly associatated with Aster alpinus, Coleophora pseudoditella; Gnorimoschema epithymella, Gnorimoschema steueri; Liriomyza trifolii; Orthochaetes setiger; Scrobipalpa salinella; Scrobipalpula diffluella; See also the note under Coleophora odorariella.

11/12/2016