Genista *, heidebrem

fam. Fabaceae

1a larve mineert vanuit een zak, maakt vlekmijnen => 2

1b de larve mineert niet vanuit een zak => 8

1c gallen etc => 100

2a larve in een samengestelde bladzak => 3

2b larve in een zwarte buisvormige zak: Coleophora vibicella

2c larve in een lapjeszak => 4

3a zak kort en gedrongen, ca 7 mm, opgebouwd uit slechts enkele bladstukjes: Coleophora hartigi

3b zak lang en slank, 7-11 mm, uit 6-7 bladstukjes: Coleophora sardocorsa

4a mondopening naar opzij verschoven, zak ligt daardoor zijdelings op het blad (voorkomen op deze plant onzeker): Coleophora onobrychiella

4b mondopening normaal => 5

5a mondhoek 80-90°; zak staat recht op het blad: Coleophora saturatella

5b mondhoek 20-45°; zak staat schuin op het blad => 6

6a lapjes liggen afwisselend, waardoor de zak lijkt op een vergeeld grasaartje: Coleophora genistae

6b lapjes liggen slordig gerangschikt => 7

7a achterste deel van de zak niet door lapjes bekleed, opvallend sterk naar beneden gekromd: Coleophora colutella

7b ook het achterste deel is met lapjes bekleed, niet zo opvallend naar onder gekromd: Coleophora trifariella

8a vouwmijnen => 9

8b mijnen vlak => 17

9a Macaronesische soorten (Canarische eilanden, Madeira ...) => 10

9b soorten van continentaal Europa => 13

10a Madeira: Phyllonorycter juncei madeirae

10b Canarische archipel => 11

11a mijn bovenzijdig: Phyllonorycter bartolomella

11b mijn onderzijdig => 12

12a mijn met dwarsplooien, punt van het blaadje sterk naar beneden gekromd: Phyllonorycter juncei

12b mijn met lengteplooien, doet het blaadje dubbelvouwen: Phyllonorycter foliolosi

13a op Genista sagittalis: Phyllonorycter cerasinella

13b op andere soorten => 14

14a mijn onderzijdig => 15

14b mijn bovenzijdig => 16

14c mijn onbekend; mogelijk geen blad- maar schorsmineerder op Genista etnensis; Sicilië: Phyllonorycter etnensis

15a op Genista monspessulana; Iberisch Schiereiland: Phyllonorycter telinella

15b op Genista germanica, tinctoria; ook in meer noordelijk Europa: Phyllonorycter fraxinella

16a op Genista florida; Iberisch Schiereiland: Phyllonorycter genistella

16b op Genista sericea; Middellandse Zee-gebied: Phyllonorycter triflorella

16c op Genista procumbens, scoparius, zuidelijk Europa: Phyllonorycter staintoniella

17a mijn bevat geen of vrijwel geen frass => 18

17b mijn bevat duidelijke hoeveelheden frass => 24

18a de larve leeft tot kort voor de verpopping in de mijn; buiten de mijn bevindt zich geen spinsel: Micrurapteryx kollariella

18b de larven leven korter of langer buiten de mijn, en zetten daar ook spinsel af => 19

19a de jonge larven leven in (kleine) mijntjes; later leven ze vrij tussen samengesponnen bladeren => 20

19b de larven leven tussen samengesponnen bladeren, maken gaten in de epidermis van die bladeren en maken vervolgens vlekmijnen (misschien slechts facultatieve mineerders): Mirificarma cytisella; Syncopacma albipalpella, Syncopacma suecicella

20a larven donkergekleurd, groen tot grijszwart => 21

20b larven lichtgekleurd => 23

21a larve: pinacula kleurloos (wel is de basis van de setae zelf zwart): Cnephasia incertana

21b pinacula zwart => 22

22a larve: achter/onder de anus een chitineuze kam: Cnephasia asseclana

22b geen anale kam aanwezig: Cnephasia stephensiana

23a larve met zes roodachtige lengtelijnen: Syncopacma cincticulella

23b geen lengtelijnen: Syncopacma vinella

24a voldiepe blaasmijn met frass in een centrale vlek; larve met gechitiniseerde kop => 25

24b mijn bovenzijdig, in het begin gangachtig en de bladrand volgend; larve een made => 27

25a frass in een centrale vlek; pop in de mijn: Oryxolaemus flavifemoratus

25b frass in spiraalboogjes; verpopping buiten de mijn => 26

26a pop: achterste helft van abd 8 dorsaal met een grove, rasp-achtige sculptuur: Leucoptera laburnella

26b op deze plaats fijne, diagonaal verlopende, ribbeltjes: Leucoptera genistae

27a larve: voorste tand van de mandibel teruggekromd: Agromyza pulla

27b voorste tand van de mandibel recht afstaand (zelden op deze waardplant): Agromyza johannae

100a Nematoda => 101

100b Acari => 102

100c Coleoptera => 103

100e Diptera => 104

100f Hemiptera => 105

100d Hymenoptera => 106

100g roesten => 107

100h brandschimmels => 108

100i echte en valse meeldauwen => 109

100j andere veroorzakers => 110

102 - Acari

102a Eriophyidae: Aceria genistae; Aculus acraspis; Phyllocoptes genistae

103 - Coleoptera

103a Apionidae: Pirapion immune; Protopirapion atratulum

103b Curculionidae: Tychius parallelus

105 - Hemiptera

105a Aphididae: Aphis cytisorum

107 - roesten

107a Pucciniaceae: Uromyces genistae

107b Raveneliaceae: Dicheirinia maderensis

108 - brandschimmels

108a Glomosporiaceae: Thecaphora genistae-tinctoriae

109 - echte en valse meeldauwen

109a Erysiphaceae: Erysiphe trifoliorum

110 - andere veroorzakers

110a Bacteria, Rhizobiaceae: Rhizobium leguminosarum

110b Fungi, Synchytriaceae: Synchytrium aureum

* Incl. Chamaespartium (=Genistella, pijlbrem) en Pterospartum.

Niet in de tabel opgenomen: Coleophora glaseri, Coleophora pterosparti; Leucoptera andalusica; Phyllonorycter hispanica.

Genista*, greenwood

fam. Fabaceae

1a larva mines from a case, makes fleck mines => 2

1b larva does not mines from a case => 8

1c galls, etc => 100

2a larva in a composite leaf case => 3

2b larva in a black tubular case: Coleophora vibicella

2c larva in a lobe case => 4

3a case short and thick-set, c. 7 mm long, made out of only a few leaf fragments: Coleophora hartigi

3b case long and slender, 7-11 mm, out of 6-7 leaf fragments: Coleophora sardocorsa

4a mouth opening shifted laterally, case lies sidewards on the leaf (occurrence on this plant not certain): Coleophora onobrychiella

4b mnouth opening normal => 5

5a mouth angle 80-90°; case perpendicular to the leaf: Coleophora saturatella

5b mouth angle 20-45°; case makes a distinct angle with the leaf => 6

6a lobes are placed alternatively, creating the impression of a yellowed grass spikelet: Coleophora genistae

6b lobes untidily arranged => 7

7a rear end of the case not covered by lobes, strongly curved downwards: Coleophora colutella

7b also rear end covered by lobes, not so remarkably curved down: Coleophora trifariella

8a tentiform mines => 9

8b mines flat => 17

9a Macaronesian species (Canary Islands, Madeira) => 10

9b species of continental Europe => 13

10a Madeira: Phyllonorycter juncei madeirae

10b Canary archipelago => 11

11a mine upper surface: Phyllonorycter bartolomella

11b mime lower surface => 12

12a mine with transversal folds, tip of the leaf strongly curved downward: Phyllonorycter juncei

12b mine with longitudinal folds, causing the leaf to fold lengthwise: Phyllonorycter foliolosi

13a on Genista sagittalis: Phyllonorycter cerasinella

13b on other species => 14

14a mine lower surface => 15

14b mine upper surface => 16

14c mine not described; possibly not a leaf miner, rather a rind miner on Genista etnensis; Sicilië: Phyllonorycter etnensis

15a on Genista monspessulana; Iberian Peninsula: Phyllonorycter telinella

15b on Genista germanica, tinctoria; also in more northern parts of Europe: Phyllonorycter fraxinella

16a on Genista florida; Iberian Peninsula: Phyllonorycter genistella

16b on Genista sericea; Mediterranean: Phyllonorycter triflorella

16c on Genista procumbens, scoparius, southern Europe: Phyllonorycter staintoniella

17a mine practically without frass => 18

17b mine contains obvious amounts of frass => 24

18a the larve lives in the mine till just before pupation; no silk on the plant in the vicinity of the mine: Micrurapteryx kollariella

18b the larvae live shorter or longer outside the mine, producing external silk => 19

19a the young larvae live in (small) mines; later they live free among spun leaves => 20

19b the larve live between leaves spun together, make holes in their epidermis and cause fleck mines (perhaps only facultative miners): Mirificarma cytisella; Syncopacma albipalpella, Syncopacma suecicella

20a larvae darkly coloured, greenish to greyish-black => 21

20b larvae light in colour => 23

21a larva: pinacula colourless (the bases of the setae themselves are black) : Cnephasia incertana

21b pinacula black => 22

22a larva: behind/below the anus a chitinous comb: Cnephasia asseclana

22b anal comb absent: Cnephasia stephensiana

23a larva with six reddish length lines: Syncopacma cincticulella

23b no length lines: Syncopacma vinella

40a full depth blotch with frass in a central spot; larva with chitinised head => 25

24b mine upper-surface, initially a corridor along the leaf margin; larva a maggot => 27

25a frass in dark central spot; here in the end a cocoon is formed and pupation takes place: Oryxolaemus flavifemoratus

25b frass in spiral arcs; pupation external => 26

26a pupa: rear half of abd 8 dorsally with a coarse, rasp-like sculpture: Leucoptera laburnella

26b on this place fine ridges, running diagonally: Leucoptera genistae

27a larva: anterior tooth of mandible curved backwards: Agromyza pulla

27b anterior tooth at right angle (rare on this hostplant): Agromyza johannae

100a Nematoda => 101

100b Acari => 102

100c Coleoptera => 103

100e Diptera => 104

100f Hemiptera => 105

100d Hymenoptera => 106

100g rust fungi => 107

100h smut fungi => 108

100i powdery and downy mildews => 109

100j other causers => 110

102 - Acari

102a Eriophyidae: Aceria genistae; Aculus acraspis; Phyllocoptes genistae

103 - Coleoptera

103a Apionidae: Pirapion immune; Protopirapion atratulum

103b Curculionidae: Tychius parallelus

105 - Hemiptera

105a Aphididae: Aphis cytisorum

107 - rust fungi

107a Pucciniaceae: Uromyces genistae

107b Raveneliaceae: Dicheirinia maderensis

108 - smut fungi

108a Glomosporiaceae: Thecaphora genistae-tinctoriae

109 - powdery and downy mildews

109a Erysiphaceae: Erysiphe trifoliorum

110 - other causers

110a Bacteria, Rhizobiaceae: Rhizobium leguminosarum

110b Fungi, Synchytriaceae: Synchytrium aureum

* Incl. Chamaespartium (=Genistella) and Pterospartum.

Not included in the key: Coleophora glaseri, pterosparti; Leucoptera andalusica; Phyllonorycter hispanica.

13/02/2017