Plantparasieten van Europa

bladmineerders, gallen en schimmels

Bucculatrix frangutella

Bucculatrix frangutella (Goeze, 1783)

vuilboomooglapmot

op Frangula, Rhamnus

Bucculatrix frangutella: mines on Frangula alnus

Rhamnus frangula, Ede

Bucculatrix frangutella: mine on Frangula alnus

Rhamnus frangula, Ommen: enkele mijn

Bucculatrix frangutella: mine on Rhamnus cathartica

Rhamnus cathartica, Hongarije, Budapest – Jánoshegy © László Érsek

Bucculatrix frangutella: mine on Rhamnus cathartica: egg and exit

onderzijde van dezelfde mijn, met leeg eischaaltje een uittree-opening.

Bucculatrix frangutella: feeding traces on Frangula alnus

Rhamnus frangula, Lage Mierde: venstervraat, veroorzaakt door de vrijlevende larven

mijn

Sterk gespiraliseerd gangmijntje, bijna geheel gevuld met paarsbruine frass. Alleen het laatste stukje van de gang komt over 1 à 2 cm los van de spiraal, waarna de larve de mijn verlaat om vrij op het blad te gaan leven, waar ze venstervraat veroorzaken. De verlaten larvekamer, die uiteraard vrij is van frass, is opvallend slank. Het ei, in het centrum van de spiraal, ligt aan de blad-onderzijde, evenals de uitgang van de gang (Emmet, 1985a). Verpopping in een grijsbruine, spoelvormige, sterk geribde cocon.

waardplanten

Rhamnaceae, monofaag

Frangula alnus, rupestris; Rhamnus cathartica, erythroxyloides, erythroxyloides, saxatilis & subsp. tinctoria, virgata.

fenologie

Mijnen zijn gevonden van juli tot november, volgens Emmet (1985a) leven de larven in juni-juli. Eén generatie, overwintering als pop (Patočka, 1996a).

BENELUX

BE waargenomen (De Prins, 1998a)..

NE waargenomen (Microlepidoptera.nl, 2008)..

LUX waargenomen (Ellis: Ahn, Palmberg).

verspreiding binnen Europa

Geheel Europe, incl. Portugal en Spanje, uitgezonderd het Balkan-schiereiland (Baugnée in litt., 2012; Corley ea, 2006a; Fauna Europaea, 2008).

larve

pop

Beschreven door Patočka (1996a), Patočka & Turčáni (2005a).

synoniemen

B. fragulella. Goeze’s oorspronkelijke spelling is van de soortnaam is frangutella. Gegeven de naam van de waardplant, en het geringe verschil in sleets loodzetsel tussen een l en een t, is dit een duidelijk drukfout, en volgens de nomenclatuurregels zou de geldige naam frangulella luiden. In de vlindertraditie is het echter in gebruikelijk om op dit punt de nomenclatuurregels te negeren, en ook in gevallen als deze de oorspronkelijke spelling te volgen.

opmerkingen

Op sommige struiken van Rhamnus catharticus zijn de mijnen omgeven door een ongewoon grote zwarte vlek.

Bucculatrix frangutella: mines on Rhamnus cathartica

Rhamnus catharticus, Oostvoorne, Tenellaplas

opmerkingen

Paar foto’s van het spinnen van de cocon:

literatuur

Baldizzone (2004a), Bengtsson & Johansson (2011a), Biesenbaum (2010a), Borkowski (2003a), Buhr (1964a), Burmann (1991a), Corley, Maravalhas & Passos de Carvalho (2006a), Corley, Rosete, Romão ao (2015a), Deschka & Wimmer (2000a), Diškus & Stonis (2012a), Drăghia (1968a), Dziurzynski (1957a), Emmet (1985a), Haase (1942a), van Frankenhuyzen & Houtman (1972a), van Frankenhuyzen, Houtman & Kabos (1982a), Hering (1932g, 1957a), Huber (1969a), Kasy (1983a, 1987a), Klimesch (1937b, 1942a, 1950c, 1951b, 1956a, 1958c), Kollár & Hrubík (2009a), Kuchlein & Donner (1993a), Kuchlein & de Vos (1999a), Kurz & Kurz (2007a), Kurz & Embacher (2012a), Kvičala (1938a), Laštůvka & Laštůvka (2017a), Lhomme (1934d), Maček (1999a), Michalska (1972a), Michna (1975a), Patočka (1996a), Patočka & Turčáni (2005a), Popescu-Gorj & Drăghia (1966a), De Prins (2010a), Robbins (1991a), Sefrová (2005a), Skala & Zavřel (1945a), Steuer (1995a), Svensson (1971a), Szőcs (1977a, 1981a), Thomann (1956a), Zoerner (1969a).

Laatste bewerking 18.ii.2020